6 hijet e ushqimit kinez 

20160817115815366_57922

Për kinezët, ushqimi i mirë është një ndërthurje e ngjyrës, aromës, përzierjes së shijeve, tingujve, prekjes dhe paraqitjes. Të gjitha këto elemente duhen marrë parasysh për të përgatitur siç duhet një pjatë.

Radio Kina thotë se ashtu siç ndodh edhe me verën, fakti që hamë gjatë gjithë jetës nuk do të thotë doemos që dimë si ta shijojmë ushqimin. Përveç shqisave, e deri diku edhe gjeneve, në parapëlqimet tona për ushqimet ndikon edhe kënaqësia e përftuar nga të mësuarit dhe përvoja. Ka shumë mënyra për të përvetësuar aftësinë si të vlerësosh ushqimin dhe të mësuarit e përgatitjes së ushqimit të duhur është një prej tyre.

Tingulli

Që nga Dinastia Shang (shekujt 16 – 11 p. e. s.), në banketet shtetërore kishte gjithmonë shfaqje argëtuese, duke pasur si qëllim të krijonin një atmosferë që u shtonte pjesëmarrësve kënaqësinë e të ngrënit. Nga shekulli i 10-të, shfaqje të tilla ofroheshin nga restorantet dhe ato ishin një mënyrë për të tërhequr dhe për të argëtuar klientët. Tingujt i grishin njerëzit. Dikur dyqanet ishin të hapur nga ana e rrugës dhe nuk kishin ndarje ndërmjet kuzhinës e zonës ku shërbehej, dhe kalimtarët e gjykonin cilësinë e ushqimit duke dëgjuar ritmin e prerjes dhe të gatimit.

Prekja

Më shpesh se e mendojmë, ne tregojmë se sa na pëlqen një pjatë duke përshkruar ndjesinë e prekjes. Buka e thekur është e shijshme, sepse është kërce. Mishi është i mirë, sepse është i butë. Fortësia a butësia e ushqimeve mund të zbulohen përmes shqisave të të parit, të të dëgjuarit, e sigurisht mbi të gjitha të prekurit, veçanërisht gjatë përtypjes. Prekja ndikon në perceptimin e shijes së ushqimit.

Ne mund të gjykojmë në fillim nëse një ushqim është i fortë apo butë nëpërmjet të parit. Duke e parë ne mund të jemi në gjendje të themi nëse i është i butë, i rreshkët, i shkrifër apo veshtullor, apo nëse është ndonjë ndërthurje e tyre. Mundësia e dytë për të dalluar këto tipare, në rastin e ushqimit kinez, është nëpërmjet prekjes me shkopinjtë e ngrënies, të cilët vlerësohen si njëfarë zgjatimi i gishtërinjve dhe që na lejojnë të dimë për shembull, se si ndihet ajo çka po skuqim në vajin e nxehtë. Më pas e kanë radhën goja dhe gjuha. Teksa përtypemi, fortësia e ushqimit ndikon në shpejtësinë dhe intensitetin e përhapjes së molekulave të aromës dhe të shijes drejt receptorëve të nuhatjes dhe të shijimit. Ndjesorët e prekjes, shijes e aromës dhe të tingujve ndërveprojnë në të njëjtën kohë dhe truri ynë është i zënë me përpunimin e të gjitha këtyre sinjaleve ndijore.

 

 

Përtypja është e rëndësishme për vlerësimin e shijes së gjellës. Kur e përtypim ushqimin, ai ndërvepron me pështymën. Molekulat e aromës të ushqimit pastaj bëhen të tretshme dhe arrijnë ndijorët e shijes në gjuhë. Në të njëjtën kohë, përbërësit e aromës përhapen në zgavrën e hundës duke prekur ndijorët e nuhatjes. Ndërsa ne vazhdojmë përtypjen, në pështymën tonë vazhdojnë të lëshohen molekula të reja arome, dhe enzimat në pështymë fillojnë të ndërveprojnë me proteinat në ushqim, duke prodhuar molekula të reja nëpërmjet reaksioneve kimike dhe duke krijuar ndjesi të reja shijeje. Ndërkohë, enzimat ndikojnë në veshtullinë e ushqimit dhe e bëjnë më të lehtë gëlltitjen. Përtypja gjithashtu i jep kohë trurit të përpunojë sinjalet ndijore që dërgojnë receptorët gjatë ngrënies. Truri pastaj mund të na tregojë nëse na shijoi ushqimi dhe nëse ndihemi të kënaqur. Ta gëlltitësh ushqimin pa e përtypur është si ta rrëkëllesh verën pa e shijuar: në të dy rastet, nuk u japim kohën e mjaftueshme shqisave tona të veprojnë dhe të bashkëveprojnë, kështu nuk do të kemi ndonjë ide për shijen e ushqimit apo të verës.

T’i shërbesh përbërësit të gjallë, pra të papërpunuar, është mënyra më e drejtpërdrejtë për të ruajtur fortësinë a butësinë e tyre natyrore. Zakoni i gërshetimit të përbërësve me fortësi a butësi të ndryshme synon të japë ndjesi të ndryshme të prekjes dhe ta bëjë përtypjen një përvojë të këndshme. Edhe thika luan rolin e vet. Për shembull, prerja e perimeve fibroze së gjeri a së gjati fibrave jep ndjesi të ndryshme fortësie. Fortësia e ushqimit vazhdon të ndryshojë gjatë gatimit në varësi të metodës dhe kohës së gatimit, si edhe të nxehtësisë. Temperatura e lartë dhe skuqja e shpejtë duke i përzier mund të ruajë perimet kërce, ndërsa temperature e lartë dhe vlimi për një kotë të gjatë i bën ato një masë të qullët e të pangrënshme.

Ndjenja e të prekurit ndikon në perceptimin tonë lidhur me tretshmërinë dhe ushqyeshmërinë. Në Kinë ushqimet e buta u jepen foshnjave, të moshuarve dhe të sëmurëve. Po ashtu kinezët mendojnë se një supë e ushqyeshme bën mirë për shëndetin. Supa përgatitet zakonisht duke zier ngadalë një pulë të vjetër derisa mishi shkëputet prej kockave, duke e lënë lëngun mjaft të pasur më lëndë ushqyese.

Paraqitja

Ka qenë zakon prej kohësh në familjet perandorake ose të zyrtarëve në Kinë përshtatja e ngjyrës dhe formës së pjatave me ato të ushqimeve. Takëmet prej ari, argjendi a materialesh ekzotike përdoreshin për gatimet po ashtu ekzotike, ndërsa materiale të tilla si qeramika, druri dhe bambuja ishin më të përballueshme ekonomikisht nga njerëzit e thjeshtë. Në periudhën e dinastisë Tang në shekullin e shtatë, prodhimi masiv i porcelanit bëri që ai të përdorej gjerësisht nga të gjithë. Porcelani ishte i fortë, higjienik dhe i bukur. Zgjedhja e ngjyrës, madhësisë dhe formës u jepte mundësinë njerëzve të ishin krijues në paraqitjen e gjellëve. Ushqimi i paraqitur siç duhet filloi të ishte pasqyrim i shijes dhe i mikpritjes së të zotit të shtëpisë dhe një gjë e tillë ruhet deri më sot. Zbukurimi i ushqimit quhet në mënyrë të figurshme si bukurshkrim në pjatë, një shprehje shpirti artistik që duhet vlerësuar.

 

 

Frutat dhe perimet “e gdhendura” që zbukurojnë hyrjen e restorantave sot, dikur ishin pjesë përbërëse e paraqitjes në bankete shtetërore ose darka zyrtare, por kanë dalë jashtë mode në vitet e fundit. Zakoni i vjetër i skulpturave në përmasa reale është zëvendësuar nga garnitura e ngrënshme me përmasë kafshate në pjatë.

Kinezët e kanë zakon të shkojnë në restorant dhe mënyra se si e paraqesin veten restorantet mund të ndikojë ndjeshëm në përshtypjen e klientëve për to dhe për ushqimin që shërbehet në to. Cilësia e shërbimit të stafit dhe mënyra se si e paraqesin veten ata shihet si nga menaxherët, ashtu edhe nga klientët si një faktor i rëndësishëm që ndikon mjaft në kënaqësinë e këtyre të fundit gjatë ngrënies në restorant. Dekori i restorantit është “fytyra” e tij; klientët jo rrallë e bashkëshoqërojnë pamjen e restorantit me cilësinë e ushqimit që shërbehet aty.

Temperatura e shërbimit të gjellës

Temperatura me të cilën shërbehet ushqimi, është një temë mjaft e diskutuar në vitet e fundit në Kinë. Mbështetur në kërkimet shkencore, temperatura e shërbimit të ushqimit luan rol te shija. Kanalet mikroskopike (TRPM5) që gjenden në gjuhën tonë, janë përgjegjëse për perceptimin e ndryshëm të shijes në temperatura të ndryshme.

Në përgjithësi, perceptimi i shijes forcohet me rritjen e temperatures dhe shija zgjat më shumë në gojën tonë kur ushqimi shërbehet i ngrohtë.

 

 

Si të gjejmë cila është temperatura ideale për të shërbyer një gjellë kineze që përfshin shije të ndryshme që ndërveprojnë me njëra-tjetrën, si e ëmbla, e tharta dhe djegësja, mund të jetë një fushë interesante kërkimi. Për më tepër, ndjeshmëria e shqisave tona ndikohet nga faktorë të tillë si mosha, gjendja shëndetësore, zakonet e ngrënies, temperatura e mjedisit, ndryshimet stinore, dhe mjaft të tjerë. Duhet të jemi të kujdesshëm lidhur me ndonjë përgjithësim për sa i përket temperaturës ideale për të gjitha gjellët.

Duhet të ketë një temperaturë të shërbim të gjellës që shpërfaq shijen më të mirë të saj, po se cila është kjo temperaturë ndryshon sipas individëve. Mbase këshilla më e mirë është që ta provoni një gjellë here pas here, që kur është e nxehtë e derisa të ftohet, që të gjeni se kur ju pëlqen më shumë shija e saj. Ashtu si mësojmë të shijojmë verën, të provuarit dhe kujtesa janë ato që na duhen për të gjetur se cila temperaturë na pëlqen për gjellë të ndryshme.

Kryesore
Të ngjashme

Leave a Response

Për të shtatin vit rradhazi Mastercard ka publikuar “Global Destination Cities Index”, ...
Sot në mbarë Kinën festohet Festa e Mesvjeshtës që mund ta quajmë ...
Për kinezët, ushqimi i mirë është një ndërthurje e ngjyrës, aromës, përzierjes ...
Jo të gjithëve iu pëlqejnë pushimet verore dhe plazhi. Mali, ajri i ...
Në mesin e shumë qyteteve europiane ku ju mund të kaloni pushime ...
Për shekuj me radhë Shqipëria u shmang nga turistët. Tani vendi vlen ...
Janë francezët ata që së fundmi kanë shënjestruar Shqipërinë. Këtë herë është ...
Kjo ndërtesë e madhe e hapur në vitin 2014 nga mbretëresha Maxima ...
Në vitin 2006  planeti mësoi për të parin qytet në botë pa ...
Kush nuk i shikon fotografitë mahnitëse të udhëtimit  në Instagram dhe nuk ...
Kemi folur shpesh për turizmin alpin, për bukuritë, vështirësitë dhe adrenalinën që ...
Këtë herë, janë australianët që kanë diçka për të thënë e për ...
Ky është një nga jahtet më të bukur që ka ardhur në ...
Një jaht luksoz ka vizituar brigjet tona në jug të vendit. Drejtori ...
Nje tjeter angazhim i bashkise qe u jep me shume vlere pushimeve. ...
Agjencia Kombëtare e Bregdetit beson në një model të integruar të zhvillimit ...
Ekspertë nga Southamptoni kanë bërë një zbulim të madh në një vend ...
Një nga portalet më të mëdha në botë mbi udhëtimet dhe natyrën, ...
HARTA E FAQES SHERBIME